Білімділер поралы
загрузка...
загрузка...

Геометриялық денелерді жазықтықпен қию (сызудан күнделікті сабақ жоспары)

Күнделікті сабақ жоспары, сызу 9 сынып
Тақырыптар:
1. Геометриялық денелерді жазықтықпен қию.
2. Тесігі немесе ойығы бар геометриялық денелердің проекциялары.
3. Денені проекциялар жазықтығына перпендикуляр түзуден айналдыру.
4. Негізгі көріністер.
5. Негізгі көріністер. 3 - тест


Сынып 9
Сабақтың тақырыбы: Геометриялық денелерді жазықтықпен қию.
Сабақтың мақсаты:
а) Білімділік: Геометриялық денелерді жазықтықпен қию тәсілдерін және олардың сызбаларын түсіруге үйрету, логикалық ойлауға қалыптастыру.
ә) Дамытушылық: Оқушылардың ой - өрісін, ойлау қабілетін, пәнге деген қызығушылығын арттыру.
б) Тәрбиелілік: Мақсатына жетуге ұмтылдыру, ұқыптылыққа, ізденімпаздыққа, өздігімен жұмыс істеуге, білімділікке тәрбиелеу.
Сабақтың көрнекілігі: А4 пішіміндегі қағаз, қарындаштар, сызғыш, өшіргіш, шеңберсызар және тағы басқа.

Сабақтың өту барысы:
1. Ұйымдастыру кезеңі.
2. Үйге берілген тапсырманы тексеру.
3. Жаңа тақырыпты түсіндіру.
4. Тапсырмаларды орындау.
5. Сабақты бекіту.
6. Үйге тапсырма.

Сабақтың барысы:
Дұрыс үшбұрышты призманы фронталь проекциялаушы жазықтықпен қияйық (86 - сурет). Тұтас призманың проекциялары 86, а - суретте кескінделген. Онда қиюшы жазықтықтың түзуге кескінделетін проекциясы а1 көрсетілген. Осы а жазықтығымен қиғанда призма екіге бөлінеді. Призманың бөліктері 86, ә - суретте қиғашбұрышты фронталь диметриялық проекцияда көрсетілген. Призманың жоғарғы бөлігін алып тастайық, ал оның қалған бөлігіне көңіл аударайық. Бұрын призманың бүйір қырлары өзара тең еді, енді олар тең болмай қалды. Алғашқыда призманың табандары параллель еді, енді олар параллель емес. Қимада пайда болған АВС үшбұрышы фронталь проекцияланушы фигура болады. Сондықтан оның төбелерінің фронталь проекциялары - А1, В1 және С1, нүктелері бір түзудің бойында жатады. АВС үшбұрышының горизонталь проекциясы призманың горизонталь проекциясымен беттеседі, ал оның профиль проекциясын тұрғызу керек. Ол үшін А1, В1 және С1 нүктелері арқылы горизонталь байланыс сызықтары призманың сәйкес қырларының профиль проекцияларымен қиылысқанша жүргізіледі. Табылған А3, В3 және С3 нүктелерін кесінділермен қосамыз (86, б - сурет).
Пирамиданы табанына параллель жазықтықпен қиғанда пайда болатын геометриялық денені қиық пирамида дейді. Төртбұрышты қиық пирамиданың пайда болуы 87 - суретте көрсетілген. Дұрыс төртбұрышты пирамида SАВСD 87, а - суретте фронталь және горизонталь проекцияларымен берілген. Оны табанына параллель а жазықтығымен қиғанда кішкене пирамида және қиық пирамида шығады (87, ә - сурет). Кішкентай пирамиданы алып тастағаннан кейін қалатын бастапқы пирамиданың бөлігін кескіндейік. Оның фронталь проекциясын салу қиын емес (87, б - сурет). Қимада пайда болған төртбұрыш ЕҒМN пирамида табанына ұқсас; оның қабырғалары пирамида табанының қабырғаларына параллель. Е және N нүктелерінің фронталь проекциялары Е1 және N1 нүктелері арқылы байланыс сызықтарын жүргізіп, олардың горизонталь проекцияларын А2 мен С2 нүктелерін қосатын кесінді бойынан табамыз. Табылған Е2 және N2 нүктелері арқылы пирамиданың табан қырларының горизонталь проекцияларына параллель түзулер жүргізсек, олар В2 мен В2 нүктелері арқылы өтетін вертикаль түзуде қиылысады. Табылған қиылысу нүктелері Ғ2 мен М2 қима төбелерінің горизонталь проекцияларын береді.
Конусты табанына параллель жазықтықпен қиюдың нәтижесінде қиық конус алынады (88 - сурет). 88, а - суретте конустың фронталь, горизонталь проекциялары және қиюшы жазықтық көрсетілген. Жазықтық конусты кішкене конусқа және қиық конусқа бөледі (88, ә - сурет). Қиық конустың проекциялары 88, б - суретте келтірілген. Оның фронталь проекциясы - теңбүйірлі трапеция, ал горизонталь проекциясы бір центрден жүргізілген екі шеңберден тұрады. Бұл шеңберлердің диаметрлері трапецияның табандарына тең.
Техникада конус тәрізді тетікбөлшектерді жасауда және олардың сызбаларын салуда конустылық деген ұғым пайдаланылады. Конустылық деп қиық конус табандарындағы шеңберлердің диаметрлерінің айырымын оның биіктігіне бөлгенде шығатын бөлшекті айтады. Конустылықты К, қиық конустың үлкен диаметрін D, кіші диаметрін d және биіктігін L әріптерімен белгілесек, мына өрнекті аламыз:
К =.
Сызбада конустылық “ ” сияқты жазумен белгіленеді. Бұл жазу не конустың осьтік сызығының үстіне оған параллель (88, б - сурет), не оның осіне параллель болатын шығарма сөреге жазылады. Таңбаның сүйір бұрышын конус төбесіне қарай бағыттайды. Мысалы, қиық конустың үлкен диаметрі D=40, биіктігі L=30 және конустылық К=1: 3 берілсін. Қиық конустың кіші диаметрін шығарып алуға болады. Шынында да = өлшем бірлігі. Шарды жазықтықпен қиғанда қима дөңгелек болады. 89, а - суретте берілген шарды горизонталь а жазықтығымен қияйық. Шардың а жазықтығынан жоғарғы бөлігін алып тастағаннан кейін қалған бөлігінің проекциялары 89, ә - суретте салынған.

Жаттығулар орындайық.
1. Фронталь проекциялар жазықтығына перпендикуляр жазықтықпен қиылған төртбұрышты призманың профиль проекциясын сал (90, а - сурет).
2. Фронталь проекциялар жазықтығына перпендикуляр жазықтықпен қиылған үшбұрышты пирамиданың горизонталь проекциясын салуды аяқтап, оның профиль проекциясын тұрғыз (90, а - сурет).
3. 90, б - суреттегі қиық пирамиданың горизонталь проекциясын салуды аяқтап, оның профиль проекциясын тұрғыз.
4. 91, а - суретте берілген қиық цилиндрдің горизонталь проекциясын салуды аяқтап, оның профиль проекциясын сал.
5. Табаны фронталь жазықтықта орналасқан киық конустың фронталь проекциясын салуды аяқтап, оның профиль проекциясын тұрғыз (91, а - сурет).

Үйге тапсырма беру: 91, б - суретте берілген шар горизонталь және профиль проекциялар жазықтықтарына параллель жазықтықтармен қиылған. Горизонталь проекцияны салуды аяқтап, профиль проекцияны тұрғыз.

Назар аударыңыз! Жасырын мәтінді көру үшін сізге сайтқа тіркелу қажет.


6, 7, 8, 9, 10 сабақтарды қарау
11, 12, 13, 14, 15 сабақтарды қарау
16, 17, 18, 19, 20 сабақтарды қарау
21 сабақты қарау
1, 2, 3, 4, 5 практикалық сабақтарды қарау
6, 7, 8, 9, 10 практикалық сабақтарды қарау
11, 12 практикалық сабақтарды қарау
Материал рейтингісі:
  • 0
барлық дауыс бергендер: 0
Басқа жаңалықтарды оқу:
Ақпарат
Қонақтар,тобындағы қолданушылар пікірін білдіре алмайды.
Ойын-сауық отауы
Үздік жаңалықтар
Өз пікіріңді білдір
Қанша жалақы аласыз?
25000-35000
35000-45000
45000-55000
55000-75000
75000-100000
100000-250000
Сайтта кім бар
Барлығы: 52
Қолданушылар: 2
Қонақтар: 50
Роботтар: 3
Жетен Mika-Dulat
Соңғы пікірлер
Ілмек сөздер
Сайт статистикасы
Яндекс.Метрика