https://bilimdiler.kz/konkurs/ ru Қолданушының барлық пікрілері Koktem - Білімділер порталының бәйге бөлімі DataLife Engine https://bilimdiler.kz/konkurs/agilshin/404-having-fun-abilities.html https://bilimdiler.kz/konkurs/agilshin/404-having-fun-abilities.html To develop the pupil's habits of reading, speaking and writing, to support an interest to the English lesson.]]> Үздік ұстаз бәйгесіне
General aims: To learn and practise Can/can't.
To develop the pupil's habits of reading, speaking and writing, to support an interest to the English lesson.
Results of educating: Students will know to use can/can't and will develop their reading speaking and listening skills.
Main ideas: New approaches to teaching and learning.
Learning to think critically. Assessment for and of learning. Teaching talented and gifted children.
Methods: Dialogue.
Answer and question.
Make a poster.
Resources: English book, markers, kist, pictures, papers,

Warm up: We wish you.....
Checking home task Extra reading's task
Presentation To we will travel by ship, so you should write your names of these stickers and glue it this ship.
Ok, we are in the ship, we are in the sea and you are sailors. We should do something during the way.
- Do you like English lesson?
- What do you like do at English lesson?
- Do you like sing a song?
- Do you like new words?
- Do you like listen to music?
- Do you like games?
- Do you like writing?
Ok, that's kind and very nice.

Practice 1. Sing a song "Mayflower"
2. New words. Dispense new words. ability [ə'bɪlətɪ] способность - мүмкіндік
swim [swɪm] плавание - жүзу
dive [daɪv] нырять - сүңгу
sing [sɪŋ] петь - ән айту
draw [drɔː] рисовать - сурет салу
speak [spiːk] говорить - айту
cook [kuk] готовить - ас әзірлеу
dance [dɑːn(t) s] танцевать - билеу
ski [skiː] ходить на лыжах - шаңғы тебу
stand on my head - встать с головой - баспен тұру
ride a horse - сесть на лошадь - атқа міну
ride a bike - кататься на велосипеде - велосипед тебу

3. Grammar.
Can / Can’t
істей аламын/ істей алмаймын
могу/ не могу
An ability to do something
бірденені істей алу қабілеттілігі
способность что - то сделать

4. Listening.
Exercise1.
Singular work.
Match the words with the pictures. You have got three minutes.
Exercise 2.
This is the first of a song. How many abilities are there?
I can swim and I can dive.
I can stand on my head.
I can ride a bike.
I can. Oh yes, I can.
Exercise 3 a
To find Pirate’s problem. Listen to the song. The Pirate has got a problem. What’s his problem?
Exercise 3 b
Listen again Pirate’s problem. Are these sentences true, false or we don’t know?
1. He can play the piano.
2. He can dance.
3. He can’t cook.
4. He can draw.
5. He can’t play tennis.

5. Speaking.
Exercise 6
Hot microphone.
What can your friend do?
A B C level’s task. Dispense ABC cards.
Students A make a dialogue and role play.
Students B do an exercise 2 with Work book.
Students C do an exercise 1 with Work book.

Evaluation 6. Reading
1 group. Make a claster. Exercise 7 with Student’s book.
2 group. Make a poster exercise 3 with Work book.
3 group. Venn diagram. Exercise 5 with Work book.

Assessment: Feedback. To find a treasure
Reflection. Palm tree Assessment for learning.
Home task: Exercise 4 with Work book and new words.

Шығыс Қазақстан облысы, Тарбағатай ауданы
"Өкпеті" орта мектебінің ағылшын тілі пәні мұғалімі
Какибаланова Маржан Бокебаевна

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Thu, 20 Apr 2017 15:12:35 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/informatika/403-arturli-saladagy-modelder.html https://bilimdiler.kz/konkurs/informatika/403-arturli-saladagy-modelder.html Сабақтың мақсаттары: модель түрлерімен ажырата білуге, модель түрлерін анықтауға, модельдеудің қажеттілігін, оның пайдасын түсіндіру; оқушының шығармашылығын, ойлау қабілетін арттыру; еркін пікір білдіру мен өзара сыйластыққа тәрбиелеу.
Сабақтың көрнекіліктері: Компьютер, проектор, үлестірмелі тапсырмалар, презентация, видео, электронды тест.

Ұйымдастыру
2 мин Сабаққа назарларын аудару, түгендеу, оқушыларға бағалау парағының жүргізілетінін ескерту. Тақырыппен таныстыру, мақсатын айту (Винер сөзін оқу керек)
Топқа бөлу (Эйфиль мұнарасы мен Васка да Гама көпірі) суреттерді қиып, сәйкестендіру, топ басшысын анықтау 1 мин
Қосымша №1

Білу 3 мин
Өткен материалға шолу
Тест жұмысын орындау (қосымша №1)

Түсіну 2 мин
Берілген модельдердің түрлерін анықтау (қосымша №2) Партаның үстінен әр оқушы бір модельден алып, модельдің түрін анықтап, сипаттайды. (ақпараттық және материалдық модельдер. Оның ішінде модель емес заттар да бар.)

Қолдану 10 мин
Бүгінгі біздің тақырыбымызды ашу үшін келесі модельдерге назар аударайық. Ғылымның қай саласында төмендегі модельдер қолданылады деп ойлайсыңдар? (Берілген модельдерді әр салаларға орналастырыңдар. Постер жапсыру, қорғау) Тапсырма: Кез келген модельді зерттеу.
Қосымша №4

Талдау
Алған білімдерін практикада қолдану:
- компьютерлік емес Оқушыларға А4 беті ұсынылады. Қағаздан кез - келген заттың моделін құру керек.
- берілген элементтерден модель құру.
- компьютерлік. Өзіміз жасаған модельді компьютерлік бағдарламалар арқылы жасайық. Қандай бағдарламаларды білеміз?
Қосымша №5

Жинақтау 5 мин
Ұяшықтардағы сұрақтарға жауап беру. Әр топқа екі сұрақтан.
Дәптермен жұмыс: Қолданылу аймағына қарай модельдеу келесі түрлерге жіктеледі.
1. Оқу
2. Тәжірибелік
3. Ғылыми – техникалық
4. Ойын
(ЭКСПО 2017 көрмесінің логотипін жасырып, модельдердің қолданылу аймағына қарай түрлерін жазу. «мотоцикл, планеталардың орналасуы, футбол ойыны, математикалық формула»)

Бағалау 5 мин
Модель біздің өмірімізге қажет пе? Бүгінгі топқа бөлу мен ЭКСПО - ның қандай байланысы бар деп ойлайсыңдар?
(Мұнара мен көпір туралы ақпарат беру)

Ақмола облысы, Целиноград ауданы,
Қосшы ауылы, №2 Қосшы орта мектебінің
информатика пәнінің мұғалімі
Кунафина Меруерт Нуржановна

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Mon, 17 Apr 2017 23:14:53 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/phizika/402-zhuldyzdy-aspan.html https://bilimdiler.kz/konkurs/phizika/402-zhuldyzdy-aspan.html Үздік ұстаз бәйгесіне
Тапсырмаларды слайдтан көрулеріңізге болады.
Жалпы мақсаттар: Жұлдызды аспан – шоқжұлдыздар мен жұлдыздар олардың атаулары мен белгіленулері туралы ақпарат беру, айырмашылығын көрсету.
Дереккөздер: Интернет материалдары (видео, фото), оқулықтағы материал.

Сабақ барысы
Сабақ кезеңдері
1 - кезең:
1. «Атом мен молекулалар ойынмен» бойынша топқа бөледі, көңіл күйді орнықтырады.
Қызығушылықты ояту:
- ұйымдастыру
Үй тапсырмасы.
Сұрақтар түймедағы.
Т кестесі
- үй тапсырмасын тексеру;
- қарастырылған тақырып бойынша бұрынғы білім еске түсіріледі;
- белсенді әрекетке жұмылдырылады;
- ойлау жұмысына ынталандырылады
3. Миға шабуыл
Видео материял
4. БББ кестесі

2 - кезең: Мағынаны ажырату:
- оқушылар өз тәжірибелері арқылы жаңа білім туралы өзіндік түсінік пен пікір қалыптастырады;
- жаңа білім жайлы өзіндік түсінік қалыптастырады
1. «Жигсо» әдісі.
Ізденістік жұмыс.
2. «сәйкестендіру» әдісі

3 - кезең: Ой - толғаныс:
- анализ, өз ойлары мен түсініктерін өздері игерген мәліметтері арқылы жеткізеді;
«Сен білесің бе» әдісі арқылы сұрақ қояды. Астрономиялық оқиғалар
«Астро түйін»
есеп шығару
- синтез, бір - бірімен ой бөліседі
«Мені таны»
- сабақ қорытындысы
БББ кестесін толықтырып сабақты бекіту.

Келесі оқуға арналған тапсырмалар (үй тапсырмасы)
Рефлексия.

Шығыс Қазақстан облысы, Ұлан ауданы,
Абай атындағы орта мектептің физика пәні мұғалімі
Баделхан Илима

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Mon, 17 Apr 2017 15:00:55 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/bastaush/400-zat-esimnin-septelui.html https://bilimdiler.kz/konkurs/bastaush/400-zat-esimnin-septelui.html Оқушылардың топпен жұмыс істеу, ойлау, есте сақтау, зерделеу қабілеттерін дамыту.]]> Білімділік: Зат есімнің септелуі туралы түсінік беру. Септік жалғауларымен таныстырып, олардың сұрақтарын меңгерту.
Дамытушылық: Оқушылардың топпен жұмыс істеу, ойлау, есте сақтау, зерделеу қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Сауаттылыққа, дұрыс мәдениетті сөйлей білуге, жылдамдыққа, ұқыпты таза жазуға тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: Жаңа сабақ
Сабақтың типі: Жаңа білімді меңгерту.
Сабақтың әдіс – тәсілдері: Топпен жұмыс, сұрақ – жауап, ой қозғау.
Сабақтың көрнекіліктері: Септіктер кестесі, суреттер, «Жетіген» музыкалық аспабы.
Пәнаралық байланыс: Ән - әуен, математика, сурет, ана тілі

Сабақтың барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі.
А) Сәлемдесу, оқушыларды түгелдеп, сабаққа назарларын аудару.
Ә) Топқа бөлу.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау.
«Орнын тап» ойыны
Кесте толтыру
Заттар, нәрселер: Парта, терезе, орындық, дәптер.
Өсімдіктер, жемістер: Жусан, қарақат, өрік, бүлдірген.
Жануарлар: Қоян, түлкі, барыс, арыстан.
Адам: Дәрігер, мұғалім, зергер, тігінші.
Табиғат құбылыстары: Найзағай, жел, дауыл, жаңбыр.
Керекті сөздер: Терезе, қарақат, түлкі, мұғалім, жел, орындық, өрік, барыс,
зергер, дауыл, дәптер, бүлдірген, арыстан, тігінші, жаңбыр.

- Балалар, осы кестенің әрбір бөлігіндегі сөздерге сұрақ қойып көрейік.
- Не байқадыңдар?
- Қандай қорытынды жасауға болады?

ІІІ. Жаңа сабақ.
Көбейту кестесі
Бүгінгі өтетін тақырыбымыз: Зат есімнің септелуі.
- Олай болса, мына суретке назар аударайық.
- Бұл шертіп ойналатын көне ұлттық аспап - Жетіген.
Жетіген жеті ішекті, жеті тиекті, бұрауы жоқ. Сондықтан оның құлақ күйі жеті асықты ілгері – кейінді орналастыру арқылы келтіріледі. Дыбыс ішектерді саусақтармен іліп – қағу арқылы шығады. Шанағы тұтас ағаштан ойылып жасалады. Ішектері аттың қылынан тағылады. Осы аспап арқылы өнерпаздар өз мұңын халыққа жеткізген. Қазір мен сендерге осы аспаптың шығуы туралы бір ертегі айтпақпын.
Ерте, ерте, ертеде, ешкі жүні бөртеде, зат есімнің жерінде қазақ тілі елінде, «Септік» деген шал болыпты. Оның жеті ұлы болыпты. Елде жұт болып, ашаршылық жайлапты. Бұл ашаршылық Септік шалдың үйіне де келіп жетіпті де, ол ұлдарынан айырыла бастапты.
- Атау атты ұлы қайтыс болғанда, шал ағашқа аттың қылын ішек орнына керіп, тағыпты да үнсіз егіліпті.
- Ай өткен соң Ілік деген ұлы өлгенде тағы бір ішек тағып, «Ненің зияны, кімнің көзі тиді екен» деп егіледі. Арада тағы ай өтеді. Барыс атты ұлы дүниеден кетеді. Сонда шал тағы да үшінші ішек тағып «Кімге айтып жылайын, неге ғана өлді екен» деп жоқтайды.
- Табыс атты ұлы өлгенде «Нені айтып, кімді ғана қайғырайын» - дейді.
- Жатыс атты аштықтан өлгенде «Кімде кетті обалың, неде жатып көз жұмдың» - деп бесінші ішекті тағып егіледі.
- Шығыс ұлы қайтыс болады. Алтыншы ішек тағылып «Неден қайтыс болдың, кімнен сені сұрайын» - деп егіледі.
- Ал жетінші Көмектес те сол ашаршылықтан қайтыс болғанда «Кіммен өмір сүрмекпін, енді немен шұғылданамын» - деп жетінші ішекті тағып, шал қайғырып жоқтау айтады.
- Міне, осылай жеті ішек, жеті тиек тағылған ағаштан «Жетіген аспабы» пайда болыпты.

ІҮ. Ой қозғау.
- Атау қайтыс болғанда кім үнсіз егілді? – Септік шал
- Ілік қайтыс болғанда шал не деді? – ненің зияны, кімнің көзі тиді екен деді.
- Барыс қайтыс болғанда шал не деді? – кімге айтып жылайын, неге ғана өлді екен? – деді.
- Табыс өлгенде не деді? – нені айтып, кімді ғана қарғайын деді.
- Жатыс ұлы өлгенде не деді? – кімде кетті обалың, неде жатып көз жұмдың? – деді.
- Шығыс қайтыс болғанда не деді? – неден қайтыс болдың, кімнен сені сұрайын? – деді.
- Көмектес ұлы қайтыс болғанда шаш не деді? – кіммен өмір сүрмекпін, енді немен шұғылданамын? - деді.

Ү. Сұрақтар сыры. Әнші, жетіген.
Не? - Жетіген
Ненің? - жетігеннің
Неге? - жетігенге
Нені? - жетігенді
Неде? - жетігенде
Неден? - жетігеннен
Немен? – жетігенмен

Септік аттарының өзі яғни, атау, ілік, барыс, табыс, жатыс, шығыс, көмектес - өздерінің аттарын ашады. Бұл қазақ тіліндегі жеті септік. Олардың сұрақтары және септік жалғаулары болады.
Ілік септігі – сөздердің бір – бірімен іліктестігін көрсетеді.
Мысалы, кімнің кітабы? Асанның кітабы.

Барыс септігі – бару деген мағынаны білдіреді.
Мысалы, кімге бардың? Асанға бардым.

Табыс септігі – табу деген ұғымды білдіреді.
Мысалы, кімді көрдің? Асанды көрдім.

Жатыс септігі – орын, мекен дегенді білдіреді.
Мысалы, қайда болдың? Мектепте болдым.

Шығыс септігі – шығу деген мағынаны білдіреді.
Мысалы, неден оқыдың? Кітаптан оқыдым.

Көмектес септігі – жәрдемдесу, көмек ету деген ұғымды білдіреді.
Мысалы, кіммен таныстың? Асанмен таныстым.

Зат есімнің септік жалғаулары
Септіктердің аты -------- Сұрақтары ------------------ Септік жалғаулары
Атау септік --------------- Кім? не?
Ілік септік ----------------- Кімнің? Ненің? ------------------ ның, - нің, - дың, - дің, - тың, - тің
Барыс септік ------------- Кімге? Неге? Қайда? ----------- ға, - ге, - қа, - ке
Табыс септік ------------- Кімді? Нені? ---------------------- ны, - ні, - ды, - ді, - ты, - ті
Жатыс септік ------------- Кімде? Неде? -------------------- да, - де, - та, - те
Шығыс септік ------------ Кімнен? Неден? ----------------- нан, - нен, - дан, - ден, - тан, - тен
Көмектес септік ----------Кіммен? Немен? ---------------- мен, - бен, - пен

ҮІ. Оқулықпен жұмыс.

281 - жаттығу.
Қарлығаш, қарлығаштың, қарлығашқа, қарлығашты.

Тапсырма:
1. Сөздерге сұрақ қой.
2. Олардың қай септікте тұрғанын айт.

282 – жаттығу.
1 – топ 2 - топ
Оқушы Ауыл
Үздік кім? Қайдан келді?
Кімді көрді? Ненің жанында көл бар?
Кімге берді? Демалыста қайда барамын?
Кімнен сұрады? Мен нені ұнатамын?

Тапсырма:
1. Берілген сұрақтар бойынша сөздерді өзгертіп жаз.
2. Зат есімнің жалғауларының астын сыз.

Сергіту жаттығуы.
283 – жаттығу.
1 – топ 2 – топ
Суретші Қайың

Тапсырма:
Сөздерді септеп жаз.
285 – жаттығу.
Тар шеңберді айналып,
Тұр қазықта байланып.
Қаға берер таңдайды
Әдетінен танбайды.

Тапсырма:
1. Қарамен жазылған сөздерді сөз құрамына талда.
2. Оларға қай септіктің жалғауы жалғанып тұр.

ҮІІ. Қорытынды.
Гүлдер ойыны
Гүл тостақаншалары 7 оқушыға беріледі. Оқушылар септік ретімен гүл тостақандаларын орналастырады. Сөйтіп, гүл шоғы пайда болады.

ҮІІІ. Бағалау.
ІХ. Үйге тапсырма.
1. 285 - жаттығу
2. Зат есімнің септелуі (ереже)

ОҚО, Қазығұрт ауданы,
Т. Рысқұлов мектеп - лицейі
Бастауыш сынып мұғалімі
Кабланова Жазира

Толық нұсқасын жүктеу
Слайдын жүктеу ]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 17:58:14 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/bala_baksha/353-zhumbak-matematika.html https://bilimdiler.kz/konkurs/bala_baksha/353-zhumbak-matematika.html Үздік ұстаз бәйгесіне
Жұмбақ математика
Білім беру саласы: «Таным».
Бөлімі: Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру.
Мақсаты: 1 - ден 5 - ке дейін тура және кері санау, геометриялық пішіндерді ажырату; жұмбақ құрастыру, логикалық тапсырмаларды орындау арқылы балалардың тілін, ой – өрісін, ойлау қабілетін дамыту. Ұйымшылдыққа, топпен жұмыс істеуге, тапқырлыққа, ізденімпаздыққа тәрбиелеу.
Көрнекілік: сандар, пішіндер, суреттер, асықтар, екі түрлі сандық, дидактикалық ойынға қажетті пішіндер, сыртында 5 - ке дейінгі сандар жазылған «вагондар», үлестірмелі материалдар
Билингвалдық сөздік: сандар - цифры, пішіндер - фигуры
Белсенді стратегиялар: топтық жұмыс, «миға шабуыл» әдісі, «жұмбақ құрастыру» әдісі.

Мотивациялық - қозғаушылық
Шаттық шеңбері
Кіп - кішкентай баламыз
Өсіп - өніп толамыз
Күнге қарай талпынып
Көкке қанат қағамыз
Әлемдегі бар адамға
Тек жақсылық тілейміз

Сәлеметсіздер ме, апайлар!
Сәлем, достар дейміз.
Шеңберде тұрған балаларға дөңгелектің, төртбұрыштың, суреттерін тарату және дөңгелекті алғандар бір үстелге, төртбұрышты алғандар бір үстелге бөлініп отырады.
1 - топ «дөңгелектер» тобы, 2 - топ «төртбұрыштар» тобы болады

Ұйымдастырушылық - ізденістік

Балалар, біз бүгін сендермен 1 - ден 5 - ке дейін тура және кері санауды, геометриялық пішіндерді ажыратуды, жұмбақтар құрастырып, оны шешуді үйренуді жалғастырамыз. Ол үшін ұлттық «Ханталапай» ойыны арқылы интеллектуалды жарыс ұйымдастырайық.
Ойын шарты: ойын барысында берілген тапсырмаларға дұрыс жауап берген топ қоржынына асық салып отырады. Ойын соңында қай топ көп асық жинаса, сол топ жеңімпаз болады.
Алғашқы жарысты бастайтын топты анықтау үшін екі топтан бір баладан шығуы тиіс.
Тапсырма: «Ханталапай».

Талапай - ау, талапай,
Табылды ойын, алақай!
Асықты алға шашамыз,
Талапайға басамыз
Шарты: шашылған асықты кім көп жинаса, сол топ жарысты бастайды.
Екі топтан бір баладан шығып «Ханталапайға» қатысады

1 - Тапсырма:
1 - ден 5 - ке дейін тура және кері санау
( қазақша, орысша, ағылшынша)

2 - Тапсырма:
«Сан қатары»
2 топтан бір - бір бала тақтаға шығады, «адасқан вагондарды» ретімен орналастырады
1.... 2..... 3..... 4..... 5
5.... 4..... 3..... 2..... 1

3 — тапсырма:
«Суреттегі заттарды сандармен сәйкестендір»
(үлестірмелі материалмен жұмыс)
Мысалы: 3 санының жанына 3 мысық бейнеленген суретті қою керек, т. с. с.
Тапсырманы дұрыс орындаған балалар өздерінің сандықтарындағы асық санын көбейтеді.

4 - Тапсырма - Логикалық сұрақтар.
(Әр дұрыс жауап үшін бір асықтан беріледі)

1. Апасы Сезімге дүкеннен төртбұрышты үш доп әкелді. Сезім біреуін Аянатқа берді, біреуін Мерейге берді. Сезімде неше доп қалды?
(төртбұрыш доп болмайды)

2. Балабақша ауласында өсіп тұрған қайың ағашында 2 алма бар екен. Бір алманы торғай жеді, біреуін қарға жеді. Қайыңда неше алма қалды?
(қайыңда алма өспейді)

3. Аспанда неше жұлдыз бар?
(аспанда көп жұлдыз бар)
4. Бір қоянның құлағы нешеу?
(бір қоянда екі құлақ болады)

5. Екі аюда неше бас бар? (екі бас бар)

Сергіту сәті:
Аяқтарды топылдат,
Алақанды сартылдат,
Оңға да, солға да
Бұрыламыз, оңай - ақ

Басымызды шайқаймыз,
Қолымызды бұлғаймыз.
Оңға да, солға да
Бұрыламыз, оңай - ақ,

Секіреміз биікке,
бәрімізге көңілді
Оңға да, солға да
Бұрыламыз, оңай - ақ

Дидактикалық ойын: «Сандарға үй жасаймыз".
(әр балаға ішінде геометриялық пішіндер бар конверт беріледі)
Шарты: берілген пішіндерден құрастырып үй жасап шығу. Қай топ бірінші құрастырса, сол топқа бір асық беріледі.

5 - тапсырма - Жұмбақ құрастыру -
Шарты: балалар өз ойларынан бөлмедегі бір затты геометриялық пішінге ұқсатып жұмбақ жасырады.
Мысалы: өзі тік төртбұрыш, барлық үйлерде болады, біз оны ашамыз, жабамыз, құлып салып қойсақ ешкім үйге кіре алмайды –( есік) т. с. с.
Әр дұрыс құрастырылған жұмбаққа бір асықтан беріледі

6 - тапсырма - Санамақ айту
Шарты: екі топтан бір баладан шығып санамақ айтады.
Әр санамаққа бір асықтан беріледі.
М: Бір дегенім - білім,
Білім жарық күнің.
Екі дегенім - еңбек,
Еңбек бәрін жеңбек.
Үш дегенім – үміт,
Үміт артар жігіт.
Төрт дегенім – төзім,
Төзе білем өзім.
Бес дегенім – бесік,
Шықтық содан өсіп

Қортынды - рефлексиялық

- Балалар, бүгін біз не үйрендік?
(1 - ден 5 - ке дейін тура және кері санауды, геометриялық пішіндерді қайталадық.)
- Қандай ойын ойнадық?
(«Ханталапай» ойынын ойнадық)

Екі топтың қоржынындағы асықтарды санап жеңімпазды анықтау, қошемет көрсету, мадақтау.

Күтілетін нәтиже:
Білуі керек: 1 - ден 5 - ке дейінгі сандарды тура және кері санай білуді,
геометриялық пішіндерді ажыратуды
Нені игерді: жұмбақ құрастыруды, логикалық сұрақтарға жауап беруді
Нені білді: «Ханталапай» ойынын, топпен жұмыс істеуді, ұйымшыл болу керектігін.

Шығыс Қазақстан облысы, Катонқарағай ауданы
Солоновка ауылы, «Балауса» балабақшасының тәрбиешісі
Захарьянова Гульбаршын Какановна

]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 14:36:09 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/bastaush/375-nauryz-s-seyfullin.html https://bilimdiler.kz/konkurs/bastaush/375-nauryz-s-seyfullin.html «Үздік ұстаз» конкурсына
Әдебиеттік оқу 4 сынып
Сабақтың мақсаты: С. Сейфуллинің «Наурыз» өлеңді мәнерлеп оқиды. Сыни ойлауға үйренеді. Өлеңді жан - жақты талдайды. Жеке тұлға ретінде шығармашылыққа, іздемпаздылыққа баулу. Оқушылардың топтасып, бірге жұмыс істеуге үйрете отырып, наурыз айында болатын өзгерістер жайлы білімдерін дамыту. Табиғатты сүюге, қорғауға тәрбиелеу.
Сабақтың әдістері: «Оқушыға сұрақ қою айдары», «Бес жол өлең», «Венн диаграммасы», «Екі түрлі түсініктеме күнделігі», «Сөзжұмбақ», «ЭСЕЕ немесе ой толғаныс стратегиясы».
Күтілетін нәтиже: Өлеңді мәнерлеп оқи алады. Өлеңнің мазмұны бойынша ой қорыта алады.
Көрнекіліктер: Бейнеклип, Ақын жазушылардың портреттері, Наурыз мейрамының суреттері, Топ ереже, Бағалау парағы, Кері байланыс парағы.

Ұйымдастыру кезеңі
1) Топқа бөлу:
Әр оқушы парақтағы жасырынған көктем ай атары бойынша топқа бөлінеді.
Наурыз, сәуір, мамыр.
2) Топ ережесін шығару:
- Топтағы оқушылардың пікірін тыңдау.
- Ойымызды еркін, тиянақты баяндау.
- Уақыты үнемді пайдалану.
3) Топ жетекшісін сайлап, бағалау парағын тарату.
4) Топ атын қорғау:

Қызығушылықты ояту кезеңі
«Наурыз» мейрамы туралы бейнеролик көрсету.
- Бейнеролик қандай мейрам туралы?
- Бүгінгі сабақтың тақырыбы не жайлы?

Мағынаны ажырату
кезеңі Тапсырма:
- 1, 2, 3 топтарға өлеңді іштерінен оқыту.
- Мәнерлеп оқу.
- «Оқушыға сұрақ айдары» әдісі.
Сұрақ жауап.

Шығыс Қазақстан облысы,
Өскемен қаласы әкімдігінің «№26 орта мектебі» КММ
бастауыш сынып мұғалімі Шакенова Медина Еренгаиповна

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 14:30:08 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/kazakh/379-sh-murtaza-elza-kishkentay-perishte.html https://bilimdiler.kz/konkurs/kazakh/379-sh-murtaza-elza-kishkentay-perishte.html Үздік ұстаз бәйгесіне
Қазақ әдебиеті. 8 - сынып.
Сабақтың тақырыбы: Ш. Мұртаза «Эльза – кішкентай періште»
Сабақтың мақсаты:
1. Білімділік: Жазушының өмірі мен шығармашылығынан мәлімет беру, үзіндіні толық талдау арқылы оқырманның рухани жан дүниесін байытудағы көркем шығарманың күш - қуатын таныту, идеялық мәнін ашу.
2. Дамытушылық: Жеке тұлғаны көркем сөз құдіретіне үңілдіре отырып, ой қорытуға, пікір айта білуге машықтандыру, өз беттерімен іздену арқылы топта жұмыс істеу дағдысын арттыру, мақсатқа жету үшін шығармашылықпен жұмыстану қабілеттерін одан әрі дамыту.
3. Тәрбиелік: Жеке, топтық жұмыстарда бір - бірінің пікірін тыңдау, сыйлай білуге, сөйлеу мәдениетіне баулу, рухани - адамгершілікке, қайырымдылыққа, адалдыққа, бауырластық рухқа тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: білім, іскерлік пен дағдыны жинақтау сабағы
Сабақтың әдісі: СТО стратегиялары
Сабақтың көрнекілігі - жабдықтар: кесте - сызба, парақшалар, Ш. Мұртазаның томдық кітаптары, бағалау парағы, интербелсенді тақта
Пәнаралық байланыс: қазақ тілі, тарих, дін, психология.
Сабақтың айдары: «Адам баласын бауырым деу – жүрек ісі,
Адам баласына адам баласының бәрі – дос, жолдас, бауыр»
Абай

Сабақтың барысы: І Қызығушылықты ояту
1. Оқушылардың, кабинеттің сабаққа дайындығы тексерілгеннен кейін, бүгінгі сабақтың мақсаты жайлы түсінік беріледі. Әдеби қонақжай сабағы
2. Топқа бөлу жыл мезгілдері арқылы – «Ақиқат» тобы, «Тапқырлар» тобы
3. Сабаққа психологиялық дайындық кезеңі «Мен де бір тілек арнаймын»
Мұғалім тілегі: «Өмірлеріңе ақ жол тілеймін!» ( 1 - слайд)

(Бүгінгі әдеби қонақжай сабағында оқушы тілектері тыңдалады)
4. Бағалау парақтарын үлестіру, түспен белгілеуді ескерту
5. Бағалау парағы «Ақиқат» тобы

1. Үй тапсырмасын тексеру:
Ұрпақты ойлап жауға шапқан құралсыз,
Сіз – қазіргі Рысқұлов Тұрарсыз.
Азаматсыз, Қайраткерсіз жұрт үшін,
Аймауытов Жүсіпбектей ұрансыз!

Тік көтердің елің артқан жүгіңді,
Қайратыңа дос тұрмақ қас сүйінді.
Сөз бен істің бірлігінің айнасы –
Сексен жылдық ғұмырыңыз бүгінгі!
Өлең жолдары кімнің болмыс - бітімін баяндап тұр? Әрине, Шерхан Мұртаза! (түсініктеме беру)
«Автор орындығы»
Әр топтан бір оқушы шығып, оқушылар сұрағына жауап береді.
І авторға сұрақ:
1. Сіз қай жерде, нешінші жылы дүниеге келдіңіз?
2. Драматург ретінде қандай шығармаларыңызды атай аласыз?
3. Шығармаларыңызға көбіне негіз болатын тақырып?
4. «Ай мен Айша» романынан үзінді «Ай шуақ түндер» деп неліктен атадыңыз?
5. Сіздің қырғыздармен туыстық қатысыңыз бар секілді. Осы жағдайды әңгімелесеңіз.
ІІ авторға сұрақ:
1. Жоғары білім алдыңыз ба?
2. Қандай әңгіме, хикаят, романдарыңыз бар?
3. «Бесеудің хаты» драмалық шығармаңызға қандай жағдайды арқау етіп алдыңыз?
4. «Ай шуақ түндер» шығармаңыздағы анаңыздың «Мұртаза «халық жауы» дегеннен бәрі қорқатын шығар» деген сөзімен не айтқыңыз келді?
5. Айша анаңыздың балалық шағын әңгімелесеңіз.

ІІ Мағынаны тану
«Жолбарыс жүректі жампоз жазушы»
1. Ш. Мұртаза өмірі мен шығармашылығы туралы әңгімелеу (2, 3, 4, 5 - слайд)
Үзінді мазмұнымен таныспас бұрын интербелсенді тақтадан суреттер көрсету; мылтық, ту, кішкентай қыз.
2.«Болжау кестесі»
3. Оқушылар ойларынан кейін мазмұнын баяндау
Мазмұндық жоспар: дәптерге жазу
1. 1941 жылғы қазақ ауылының тіршілігі;
2. Көшіп келген немістердің елге сіңіп кетуі;
3. Кішкентай Эльзаның ауыр жағдайы;
4. Әділетсіздік туралы ойлар;
5. Эльзаның қайтыс болуы;
6. «Неміс көшесіндегі» мейірімді жандар.
4. Оқушы деңгейін анықтау және шығарма мазмұнын игеру үшін анализ, синтез, баға беру сияқты танымдық іздендіру жұмыстары жүргізіледі.
І топ – «Ақиқат» тобының тапсырмалары:
1.«Екі түрлі түсіндірме күнделігі»

Тақтаға жазу
2. «Әдебиет лотосы» шығарманың көркемдік тіліне талдау жаса.

3. Жазушы кішкентай Эльзаның өлімі арқылы не айтқысы келді?

ІІ топ – «Тапқырлар» тобының тапсырмалары:
1. Шығармадағы Отто Бауэр, Анна Вольф бейнелерін салыстыр.
3. Жазушының неміс ауылдастарына деген көзқарасы қандай?

4. (Топтық жұмыс кезінде 2 топтан екі оқушы шығып, сайыс өткізіледі)
Білекке сенген заманда,
Ешкімге есе бермедік.
Білімге сенер заманда,
Қапы қалып жүрмейік.
Абылай хан

«Жаңылдырсаң да, жаңылмаймын»
1. Ш. Мұртаза 1932 жылы дүниеге келді. Иә
2. Алып Ер Тоңа түркілердің көсемі. Иә
3. Алпамыс, Қобыланды батырлар жыры Орхон ескерткіштеріне жатады. Жоқ
4. «Диуани хикмет» Фараби еңбегі. Жоқ
5. Махамбеттің «Мұнар күн» өлеңі өзі туралы. Жоқ
6. «Қалқаман - Мамыр» дастаны Шәкәрімдікі. Иә
7. «Сұраншы батырды» Жамбыл жырлаған. Иә
8. «Түркістан» өлеңін М. Жұмабаев жазған жоқ. Жоқ
9. Бақтығұл «Қараш - қараш оқиғасы» хикаятының кейіпкері. Иә
10. М. Дулатов «Оян, қазақ!» өлеңдер жинағын шығарды. Иә
5. Топтық жұмысты тексеру
Қазақстандағы әр ұлттың ассамблея жұмыстары, «Қазақстан – 2050» Жолдауы туралы айтып өту

ІІІ Ой - толғаныс
Тақырыптың нәтижесін айқындау(Баяу әуен ойнап тұрады)
І топқа – РАФТ әдісі: (Мысалы, Эльзаның қандастарына түсінбеушілік хаты)
ІІ топқа – 5 минуттық эссе «Адамзаттың бәрін сүй бауырым деп...»
(Әр оқушыға ынталандыру бағытында өлең арнау)
ІҮ Қорыту, бекіту
«Болжау кестесі» Не болды? (оқушылар ойын тыңдау)

Ү Үйге тапсырма
1. Шығарманың мазмұны;
2. «Халықтар достығы – елдігіміздің белгісі» тақырыбында шығарма жазу

ҮІ Бағалау. Бағалау парақтары арқылы қорытынды бағасын қою
Рефлексия кезеңі
1. Жасыл түс – жаңа идеялар байқадым;
2. Қызғылт түс – сабаққа көңілім толды;
3. Көк түс – жаңа тақырып сезіміме әсер етті.

БҚО, Ақжайық ауданы,
Алмалы ауылы, «Алмалы орта жалпы білім беретін мектебі» КММ
қазақ тілі және әдебиеті пәні мұғалімі Утешов Болат Нагимович

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 14:28:48 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/informatika/373-prezentaciyalardy-kuru-bezendiru-shablondary.html https://bilimdiler.kz/konkurs/informatika/373-prezentaciyalardy-kuru-bezendiru-shablondary.html Үздік ұстаз бәйгесіне
Қысқа мерзімді жоспар
Информатика 6 сынып
Сабақтың тақырыбы: Презентацияларды құру. Безендіру шаблондары.
Сабақтың мақсаты: Оқушыларға презентацияны құру технологиясы туралы білімдерін қалыптастыру. Презентацияны жасауда өз шаблондарын құру технологиясын үйрену және оны практикада қолдана білу.
Күтілетін нәтиже: Microsoft PowerPoint бағдарламасының мүмкіндіктері туралы және презентацияны ойлап шығаруды түсінеді, слайд және презентация анықтамаларымен танысады, шығармашылық белсенділігі артады;
Сабақ көрнекілігі: АКТ, смайлик, маркерлер, жапсырғыштар, оқу құралдары.
Сабақтың әдіс - тәсілдері: Блум таксономиясы, инсерт әдісі, «Сұрақты ұстап ал» әдісі.
Кіріктірілген модульдер: Оқыту мен оқудағы көшбасшылық, оқыту мен оқудағы жаңа тәсілдер. СТО. жас ерекшеліктеріне сәйкес оқыту, АКТ.
Ұйымдастыру кезеңі. Оқушылармен амандасу, түгелдеу.

Білу. Үй тапсырмасы
«Сұрақты ұстап ал» әдісі
Өткен тақырыпты еске түсіру. Сұрақтар қойылады.

Түсіну. Жаңа сабақ.
Презентация ұғымы. Көрме. Бағдарламаның арналу мақсаты мен терезе элементтерімен таныстыру. Слайдтық көрсетілім арқылы тақырыпқа шолу жасаймын.

Қолдану. Компьютермен жұмыс.
Оқушылар жұпқа бөлініп, презентация жасап, оны қорғайды. Презентация тақырыбы: «Күн режимі».

Талдау.
Оқушыларға интерактивті тақта арқылы сұрақтар және ребус беріледі.

Жинақтау.
«Қайсысы артық?» Power Point редакторына қатысты және басқа суреттер беріледі.
Бағалау.
Инсерт кестесін тарату. Жаңа материалды қалай меңгергендері сарапталады.

Үйге тапсырма §4. 17
«Универсиада - 2017» қорытындысы туралы ақпарат жинап келу.

БҚО, Ақжайық ауданы,
Алмалы ауылы, «Алмалы орта жалпы білім беретін мектебі»
КММ информатика пәні мұғалімі
Сариева Назгуль Кауысбайевна

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 14:27:28 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/tarih/384-naymandar-kereyitter-zhalayyrlar.html https://bilimdiler.kz/konkurs/tarih/384-naymandar-kereyitter-zhalayyrlar.html Үздік ұстаз бәйгесіне
Сабақтың мақсаты: Білімділік: Оқушыларды орта ғасырлардағы найман, керей, жалайыр мемлекеттepiнiң құрылу тарихы, қоғамдық құрылысы, шаруашылығымен мәдениетiндегi ерекшелiктерiн айтып түсіндіру.
Дамытушылық: Оқушыларға қазіргі қазақ халқының әлеуметтік - этникалық құрылымының орта ғасырлардағы Қазақстан жеріндегі тайпа бірлестіктерімен байланысы туралы айтып, қорытынды жасау қабiлеттерiн дамыту.
Тәрбиелік: Оқушының бойына ұлтжандылық сезімін қалыптастыру, Отанды сүюге, туған жерге деген сүйіспеншілігін арттыруға, патриоттық саяси тәрбие беруге, өз құқықтарын білуге тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ.
Сабақтың көрнекілігі: карта, бүктеме, ғаламтор, слайд, сызбалар, хронологиялық кестелер, шығармашылық топтардың материалдары. Термин: шерби - ұлыс істерін басқаратын қызметшілер

Сабақтың барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі;
а. Оқушыларды түгелдеу.
ә. Оқушылардың оқу, құрал - жабдықтарын тексеру. ІІ. Үй тапсырмасын сұрау; ІІІ. Жаңа сабақ. а. Саяхат. ә. Өзіндік жұмыс
ІV. Сабақты қорытындылау;
V. Оқушылардың білімдерін бағалау.
VІ. Үйге тапсырма беру. Оқушыларды үш топқа бөлеміз;

I топ Наймандар, II топ Керейіттер, III топ Жалайырлар
Қарахан дәуірі отандық тарихтың жаңа дәуірін меңгерудегі баспалдақ іспеттес екендігі жайлы айта келіп, түрік қағанаттарының дәстүрлі жалғасы - Қарахан мемлекетінің тарихына қысқаша шолу жасап, оқушылардың тақырып бойынша білімін тексеру үшін үй тапсырмасын сұраймыз. Үш топқа үй тапсырмасының сұрақтарын бөліп береміз.

ІІ. Үй тапсырмасының сұрақтары Дамыған ортағасырлық мемлекеттерге қандай мемлекеттер жатады? Қapaxaн мемлекетi Қазақстанның қай бөлiгiнде құрылды? Мемлекеттiң қоғамдық құрылысында қандай ерек¬шелiктер болды? Қapaxaн билеушiлерiнiң Самани әулетi мен Мауа¬раннахрды бағындырудағы әpeкeтi немен аяқталды? Мемлекеттiң Шығыс және батыс болып бөлiнуiнiң себебi неде? Қapaxaн мемлекетiнiң құлауына не себеп болды? Мемлекеттiң шаруашылығы бағыттары қандай болды? Ислам дiнiнiң мәдениеттiң дамуына әcepi неден көрiндi? Мемлекеттің негізін кім қалады?

Жаңа сабақты түсіндіру.
Орта ғасырлардағы Қазақстан жерінде мемлекеттік бірлестіктердің пайда болуы, олардың қоғамдық - саяси өмірі жайлы оқушы білген сайын отандық тарихты меңгеруге деген қызықшылығы арта түсетіндей қызықтырып өткізу.
Бүгінгі сабақта интербелсенді технлогиясының үш құзіреттілігін пайдаланамыз.
1. Ақпараттық құзіреттілік
- алынған ақпаратты қандай деректерден іздеу керек екендігін көрсете алады;
- ақпараттарды өз бетінше жоспарлап жинайды;
- алынған ақпаратты жүйелейді және талдау жасайды;
- алынған ақпаратты проблеманы шешу үшін қолданады;

2. Қарым – қатынастық құзіреттілік
- талқыланған мәселеге өз көзқарасын білдіреді;
- қоғамға жауапкершілікпен қарай алады, өз бетінше шешім шығара алады;
- өзінің жұмысына мақсат қоя біледі;
- дәлелмен сөйлей білу құзіретін меңгереді; - өз бетінше қорытынды жасайды;

3. Мәселенің шешімін табу құзіреттілігі
- сөз сөйлеуді жоспарлау;
- адам және қоғам туралы, қоғамдық қатынастар жайында қажетті ұғым мен терминдерді қолданады
- негізгі ойды шындық тұрғысынан анықтайды;
- топтық зерттеу жұмысына қатысу, талқыланған мәселелерге өз көзқарасын білдіру, сөз сөйлеудің түрлерін игеру, пікірталастың этикалық нормаларын меңгеру.

ІІІ. Жаңа сабақтың жоспары:
1. Тайпалардың орналасуы.
2. Найман, керей, жалайырлардың саяси тарихы.
3. Қоғамдық құрылысы.
4. Шаруашылығы.
Осы үш тайпаның қазақ халқының әлеуметтік - этникалық құрамында алатын орнына тоқталып, қазақ руларының шежіресіне қысқаша шолу жасап, Қалибек Данияровтың «Шыңғысхан тарихы» кітабындағы наймандар, керейіттер, жалайыр рулары туралы деректермен таныстырып, үш тайпаның мекендеген жерлерін картадан көрсетеміз және сол елдерге саяхат жасаймыз.
1 топ. Наймандар еліне саяхат.

Найман мемлекетінің шығу тарихы жайында әр түрлі деректер бар. Тарихшылардың көбі наймандарды түрік тектес халық десе, кейбір деректер оларды монғол тектес халықтар тобына жатқызады. «Найман» сөзі монғолша «сегіз» деген ұғымға сәйкес. Ол найман тайпалық одағының құрамындағы сегіз тайпаны білдірген. XII ғасырдың ортасына қарай өзінің мемлекетін құрды. 1201 жылы қырғыз, меркіт, найман тайпалары монғол тайпаларының күшейуіне қарсы құрылтай өткізеді. Орхон өзені мен Алтай тауының аралығында өмір сүрген.
Найман мемлекетінің дамуы
Ханның аты
Наркеш Дайын - Алғашқы ханы. Мемлекетті біршама нығайтты. Егін шаруашылығы мен отырықшы қалалық өмір салты орын алды
Білге хан - Мемлекетті дамытты. Халықты өз төңірегіне топтастыра отырып, күнкөріс - тіршілікке баулып, бейбіт өмір сатын орнатты. Қарақытай үстемдігінен құтылды. Сауданы дамытты.
Бұйрық хан - Ел екіге бөлінді. Алтайдың Қара Ертісіндегі Орүнгу маңын мекендеді. Мемлекет әлсіреді. Керейіттер шабуыл жасайды.
Даян хан - Мемлекет әлсіреп, далалық өлкеде мекен етті.

2 - топ. Керейіттер еліне саяхат
Керейіттер тарихы
Қазақ халқын құрған түрік тілдес ірі тайпалардың бірі. Тарихта керейлер туралы алғашқы жазба деректер X ғасырдын бастап белгілі. Тайпаның аты Керлин (Керулен) өзенінің бойында қоныстанғандықтан, керілер деп аталған. Керейлер батысында найман, ал солтүстігінде меркіттердің тайпалық бірлестігі болды. Керейіттер мемлекетінің орталығы қазіргі Улан - Батор қаласы жанындағы Хантәңірі тауының шығыс жағындағы Битөбе деген жерде болған. Жазба деректерде бұл тайпалар Орхон, Керулен, Селенгі, Аргун өзендерінің бойында тұрған.
Керейіттердің құрамындағы сегіз аймақ
1. Керей 2. Жиркиы 3. Қоңқай 4. Сақай 5. Тутау 6. Албат 7. Тунхай 8. Қыркун
Мемлекеттің саяси жағдайы
Мемлекеттің дамуына үлес қосқан қағандар

Маркус хан - Мемлекеттің күшейген кезі еді. Орталығы
қазіргі Улан - Батор қаласы жанындағы Хантәңірі тауының шығыс жағындағы Битөбе деген жерде болған.

Құршақұз хан - Мемлекетті бір орталықтаған басқаруға ұмтылса да, көрші тайпалар шабуылы оған мүмкіндік бермеді. Хандықты оң, сол, орта бөліктерге бөлді.

Тоғырыл хан - Мемлекет дамыды. Мемлекеттің басқару жүйесін біршама нығайтты. Шыңғысханмен достық қарым - қатынаста болды.

3 - топ. Жалайырлар еліне саяхат.
Жалайырлардың тарихы
Жалайырлар X - XIII ғасырлар аралығында Солтүстік Монғолия жерінде Орхон өзенінің жоғарғы жағы мен Селенгі, Хилок өзендерінің бойын мекендеген. Жалайырлар және олардың тайпалық бірлестігі жайында мәліметтер монғол деректерінде кездеседі. Жалайырлар монғолдармен тығыз қарым - қатынас жасап тұрған. Жалайырлар тарихында олардың билеушісі Жамұқа туралы көп айтылады. Жамұқа монғол билеушісі Шыңғысхан мен жақын достық қатынаста болған. Жамұқа 1201 жылы Аргун өзенінің бойында құрылтай шақырып, өзін «гурхан» жариялап, таққа отырған. Бұл жағдайды естіген Шыңғысхан керейіт ханы Торымен одақ құрып, Жамұханы жеңіп, жалайырларды қол астына қаратқан.

ІV. Сабақты қорытындылау: «Монғолдың құпия шежіресіндегі»деректерде бұл үш тайпаның меркіт, таңғұт, монғол тайпаларымен көрші жатқандары жайлы көп айтылады. Олардың бірде тату, бірде соғыс жағдайында болғандары туралы жазылған. Бұл үш тайпа өзара бір - бірімен бейбіт қатынаста тұра алмады. Сондықтан да біріккен, ірі мемлекеттік дәрежеге жете алмағанын айтып, Абай атамыздың өлең шумақтарымен сабағымызды аяқтаймыз.
Ел бұзылса, құрады шайтан өрмек,
Періште төменшіктеп, қайғы жемек.
Өзімнің иттігімнен болды демей,
Жеңді ғой деп, шайтанға берер көмек.

V. Оқушылардың білімдерін бағалау.
VІ. Үйге тапсырма беру: §11. оқу, хро. таб. жұм. тест құрастыру.

Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы
Б. Өтеп атындағы «Өнер» мамандандырылған мектеп - интернаты КММ
Тарих пәнінің мұғалімі Мухидинова Гүлзада Сабырқызы

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 14:22:46 +0600 https://bilimdiler.kz/konkurs/phizika/383-energiya-denelerdin-potencialdyk-zhane-kinetikalyk.html https://bilimdiler.kz/konkurs/phizika/383-energiya-denelerdin-potencialdyk-zhane-kinetikalyk.html Физика
Үздік ұстаз бәйгесіне
Сабақтың мақсаты:
Білімділік: Оқушыларға энергия ұғымын физикалық шама ретінде, энергияны сақталу заң ретінде түсіндіру. Потенциалдық және кинетикалық энергиялармен оның өлшем бірліктерін меңгерте отырып, жұмыс пен энергия арасындағы байланысын көрсету, формулаларын түрлендіре есептеуде қолдана алуды үйрету.
Дамытушылық мақсаты: Оқушылардың есте сақтау қабілетін, теориялық білімі мен физикалық тілін, теориясын ойлау қабілеттерін арттыру.
Тәрбиелік: Оқушыларды адалдыққа, шапшаңдыққа, алғырлыққа баулу, ұқыптылыққа, өз бетінше жұмыс істей білуге тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: Аралас сабақ.
Сабақтың әдісі: Түсіндірмелі, сұрақ - жауап, физикалық диктант, тест тапсырмалары, есептер шығару.
Сабақтың көрнекілігі: Интербелсенді тақта, слайдтар, электрондық оқулық, презентация материалдары.
Пәнаралық байланыс: Математика, информатика.
Сабақтың типі: Жаңа материалды меңгерту.

Сабақ барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі;
а) Оқушыларды түгелдеу.
б) Оқушылардың оқу, құрал - жабдықтарын тексеру.
ІІ. Үй тапсырмасын сұрау;
а) Физикалық диктант.
б) Тест тапсырмасын орындау.
ІІІ. Жаңа сабақ.
ІV. Сабақты қорытындылау;
V. Оқушылардың білімдерін бағалау.
VІ. Үйге тапсырма беру.

ІІ. а) Физикалық диктант.
1. Күш әрекетінен дене орын ауыстырғанда атқарылған жұмыс......... деп аталады.
2. Істеген нақты жұмыстың формуласы...........
3. Жұмыстың орындалу жылдамдығын сипаттайтын шама......... деп аталады.
4. Қуаттың SІ жүйесіндегі өлшем бірлігі.........
5. Қуатты табу формуласы..........

б) Тест тапсырмасын орындау.
1. Сұйықтың ыдыс түбіне түсіретін қысымы қайсы шамаға тәуелді емес?
А. Сұйық тығыздығына.
Б. Сұйық көлеміне.
В. Сұйық бағанының биіктігіне.
2. Жер бетінен жоғарылаған сайын атмосфералық қысым қалай өзгереді?
А. Артады.
Б. Өзгермейді.
В. Кемиді.
Г. Әуелі артады, содан кейін кемиді.
3. Атмосфералық қысымды өлшейтін прибор қалай аталады?
А. Барограф.
Б. Барометр.
В. Гигрометр.
Г. Спидометр.
4. «Атмосфералық қысым 760 мм сын бағанына тең» деген сөз нені білдіреді?
А. Атмосфера биіктігі 760 мм - ге тең.
Б. Атмосфералық қысым биіктігі 760 мм сынап бағаны ішіндегі қысымға тең.
В. Атмосфералық қысым шартты алынған қысым бірлігі «мм сын бағанынан» 760 есе артық.
5. Сутегі толтырылған ауа шары жер бетінен көтерілгенде оның көлемі қалай өзгереді?
А. Ұлғаяды.
Б. Кішірейеді.
В. Өзгермейді.
Г. Әуелі ұлғаяды да кейін кішірейеді.
6. Атмосфералық қысымнан артық немесе кем қысымды өлшейтін прибор қалай аталады?
А. Альтиметр.
Б. Динамометр.
В. Барометр.
Г. Манометр.
7. Гидравликалық машинадағы сұйықтың кез - келген нүктесіндегі қысым..........
А. Барлық нүктелерінде бірдей.
Б. Үлкен қақпақты ыдыста көп.
В. Кіші қақпақты ыдыста көп.
Г. Әр нүктесінде әр түрлі.
8. Сұйықтағы кері игеруші күш...........
А. Сұйыққа батырылған дене көлеміндегі сұйықтың салмағына тең.
Б. Сұйыққа батырылған дене көлеміндегі дененің салмағына тең.
В. Сұйыққа батырылған дене көлеміне тәуелді емес.
9. Архимед күшін анықтайтын формуланы көрсетіңдер?
А. FA = gpV
Б. FA = mg
В. FA = pS
Г. FA = gphS
10. Дене сұйыққа батып кету үшін қандай шарт орындалуы керек?
А. FA = P
Б. FA > P
В. FA < P

ІІІ. Жаңа сабақты түсіндіру.
Сығылған серіппенің кері тебілу барысында
денелер қозғалысқа келіп, жұмыс істеледі.
Бұдан сығылған серіппенің жұмыс істеуге қабілетті
екенін білеміз.
Қозғалыстағы денелердің істеген жұмысы сол
денелердің массаларына тәуелді.

Дененің істеген жұмыс сол дененің жылдамдығына да тәуелді.
Дененің жұмыс істеу қабілетін нақты көрсететін физикалық шама энергия деп аталады.
Энергия бірлігі 1 Джоуль=ватт•секунд.
Тұрмыста энергияның өлшем бірлігі ретінде
1 киловатт•сағат=3600000 Вт•с=3600000 Дж
Потенциалдық энергия деп әр түрлі денелердің өзара орналасуы бойынша анықталатын энергияны айтады.
Жоғары көтерілген дененің потенциалдық энергиясы сол дененің массасына және көтерілу биіктігіне тәуелді.

Денелердің қозғалу салдарынан туындайтын энергия кинетикалық энергия деп аталады.
Денелердің кинетикалық энергиясы сол денелердің массалары мен жылдамдықтарына тәуелді өзгереді.

Дененің механикалық энергиясының өзгерісі атқарылған жұмыстың шамасына тең:
ІV. Сабақты қорытындылау.
Тақтаға есептер шығару.
1. Жер бетінен 3 м биіктікке көтерілген массасы 2 кг дененің потенциалдық энергиясы неге тең?
2. Массасы – 80 кг, жылдамдығы 5 м/с велосипедшінің кинетикалық энергиясы неге тең?
3. Әр минут сайын насос 10 л суды 2, 1 м биіктікке шығарады, бұл жұмысты жасау үшін қандай қуат жұмсайды?
4. Ат арбаға 400 Н күш түсіре отырып, 0, 8 м/с жылдамдықпен оны бір қалыпты тартып келеді. Ол 1 сағатта қандай жұмыс істеді?

V. Оқушылардың білімдерін бағалау.
VІ. Үйге тапсырма беру: § 53 оқу. 39 - жаттығу № 1, 2, 3 есептерін шығару.

ОҚО, Шымкент қаласы,
Б. Өтеп атындағы «Өнер» мамандандырылған мектеп - интернаты КММ
Жаркинбекова Багира Советовна

Толық нұсқасын жүктеу ]]> Koktem Sat, 15 Apr 2017 14:22:01 +0600