Бізбен байланыс
kum2017@yandex.ru
WhatsApp: +7 705 241 87 47

Одағай сөздер туралы түсінік

14 сәуір 2017, Жұма
Одағай сөздер туралы түсінік
Сабақтың мақсаты: 1. Оқушыларға одағай сөздер туралы түсінік беру, қолданысын түсіндіру, сөз таптары бойынша білімдерін пысықтау
2. Оқушылардың білік дағдыларын қалыптастыру, ойлау қабілеттерін, тіл байлығын дамыту, шығармашылыққа баулу.
3. Оқушыларды ұйымшылдыққа, алғырлыққа тәрбиелеу
Сабақтың түрі: дәстүрлі емес
Сабақтың типі: жарыс сабақ
Әдісі: түсіндіру, сұрақ - жауап, талдау, шығармашылық жұмыс
Көрнекілігі: слайд, суреттер, кеспе қағаздар
Пәнаралық байланыс: әдебиет, тарих

Сабақтың жүрісі:
I Ұйымдастыру Оқушылармен амандасу, түгендеу, сабаққа назарын бұру

II Үй тапсырмасын тексеру
Шылау сөздерді қайталау
Шылау дегеніміз не?
Шылаулар мағынасына қарай нешеге бөлінеді?
Септеулік шылаулар қандай септіктерге тіркесіп келеді?
Жалғаулық шылаулар қандай мағына береді?
Демеулік шылауларға мысал келтір.
Дефис арқылы жазылатын шылауларды ата
Да, де, та, те шылауларын жатыс септік жалғауынан қалай ажыратамыз?
Мен, бен, пен шылауларының емлесі

III Жаңа сабақ
Одағай сөздер туралы түсінік
Қазақ тілінде неше сөз табы бар? Атап шығу
Сабақты түсіндірмес бұрын мына суреттерге назар аударайық.
Сонымен, балалар, толық мағынасы жоқ, сөйлемде басқа сөздермен байланысқа түспейтін, адамның көңіл күйін, сезімін білдіретін және малды, жануарларды шақыру мақсатында қолданылатын сөздерді одағай деп атаймыз. Мысалы паһ - паһ, әттеген - ай, алақай, тәйт, шөре - шөре, құрау - құрау
Одағай сөздердің ерекшеліктері
1. Дербес лексикалық мағынасы болмайды.
2. Сөйлемде басқа сөздермен грамматикалық байланысқа түспейді. Сондықтан үтірмен оқшауланып тұрады.
3. Сөйлем мүшесі бола алмайды.
4. Басқа тілге аударылмайды.
5. Адамның түрлі көңіл күйін, сезімін білдіреді.
Одағайдың 3 түрі бар: 1. Көңіл күй, мысалы: алақай, туһ, апыр - ай 2. Ишарат, мысалы: жә, тәйт 3. Шақыру, мысалы: моһ - моһ, пұшайт - пұшайт

IV Оқулықпен жұмыс
256 - жаттығу
Әй, ә, ойпырым - ай, ойбай, апыр - ай, е - е - е, қап, уа, пәлі
Сөйлемдерді талдау

V Топтық жұмыс
1. Көрініс қою
2. Суретке қарап мәтін жазу
/ Одағай сөздерді кірістіру/

VI Сәйкестендіру. Төрт түлік малды қалай шақырамыз?
Қой әукім - әукім
Жылқы шөре - шөре
Түйе пұшайт - пұшайт
Ешкі құрау - құрау
Сиыр көс - көс
Төрт түлік туралы не білеміз?
Олардың пірлерін ата.

VII Сабақты бекіту
1. Кеспе қағаздарға жауап беру. Көп нүктенің орнына тиісті одағай сөзді қой.
1)..., мына атқа мінер ме еді!
2)..., Сүйіндік аға, оныңыз жақсы ақыл екен.
3) Көре алмай қалдым - ау,...!
4)..., қандай тымырсық түн
5)..., емтиханнан 5 алдым!
6)..., сенің жайбасарлығыңнан қалып қойдық.
7) Киноактер болсам ғой,...!
8)..., сен қашан келдің?

2. Семантикалық карта
Одағайлар -------- Көңіл күй -------- Ишарат ---------- Шақыру
Жә
Алақай
Пай - пай
Көс - көс
Шіркін - ай
Кә - кә
Пәлі
Тәйт
Шіп - шіп
Қап

VIII Үй жұмысы
1. Ережені оқу
2. 257 - жаттығу
IX Бағалау

Маңғыстау облысы, Жаңаөзен қаласы
№18 орта мектептің қазақ тілі және әдебиеті пәні мұғалімі
Ауданова Жадыра Туленбайкызы

Толық нұсқасын жүктеу
1 993
0
0 дауыс
Оқи отырыңыз
Спортпен айналысамыз
Спортпен айналысамыз
Берілген материалдың мағынасын түсінеді, сөздерді жіктейді, есімдіктерді, демеулік шылауларды атап, мысалдар келтіре алады.
Сан есімнің емлесі
Сан есімнің емлесі
Сан есімдердің емлесі туралы түсінік беру, оларды дұрыс қолдана білуге үйрету; сөйлем мәнерлеріне жете көңіл бөлу;
У дыбысы және әрпі
У дыбысы және әрпі
У дыбысына берілген сөздерді оқуға дағдыландыру. У у дыбысының бірде дауысты, бірде дауыссыз болатынын түсіндіру
Шылау
Шылау
Шылаудың басқа сөз таптарынан мынандай айырмашылықтары бар екні түсіндіріледі. - Шылаудың толық мағынасы болмайды. - Сөйлем ішінде шылау сөйлем мүшесі бола алмайды. - Шылаулар сөз бен сөзді, сөйлем мен сөйлемді байланыстырады. - Шылаулар өзі
Болымды және болымсыз етістіктер
Болымды және болымсыз етістіктер
Тыйым сөздермен жұмыс. Балалар, қазақтың ырым, тыйым сөздері – кез келген адамды жамандық жасамауға, әдепті болуға үйрететін тәлімі мол сөздер. Ендеше, тыйым сөздер айтып көрейік. 1. Бос бесікті тербетпе. 2. Малды теппе.
Пікірлер (0)
Ақпарат
Қонақ,тобындағы қолданушылар пікірін білдіре алмайды.